Ä°lk kez 1958’de Afrika’daki maymun kolonilerinde rastlanılan virüs, 2003’te ABD’de tespit edilince ilk kez Afrika dışında görüldü.
Afrika dışında nadir görülen Maymun çiçeği virüsü (Monkeypox), her geçen gün daha fazla ülkeye yayılarak dünyanın ana gündemi haline geldi.
Batı ve Orta Afrika ülkelerinde viral bir enfeksiyon olarak tanımlanan Maymun çiçeÄŸi virüsüne yakalananların sayısının Avrupa, ABD ve Avustralya’da 100’ü aÅŸtığı belirtiliyor.
Endemik bir virüsün neden olduğu nadir hastalıklardan biri olarak bilinen Maymun çiçeği, Kongo ve Batı Afrika türü olmak üzere ikiye ayrılıyor.
Virüsün Kongo türünün yüzde 10’a kadar ölüm riski bulunurken Batı Afrika türünün her 2 vakadan birinde yüzde 1 ölüm oranına sahip olduÄŸu biliniyor.
Hastalığın en yaygın semptomlarının yüksek ateş, sırt-kas ağrısı ve öncelikle yüzde başlayıp daha sonra vücudun diğer bölgelerine yayılan döküntüler olduğu belirtiliyor.
Yakın temas yoluyla bulaştığı tahmin edilen enfeksiyonun 14 ila 21 gün sürdüğü ifade ediliyor.
Dünya Sağlık Örgütüne (DSÖ) 12 ülkeden bildirilen 92 civarında vakanın doğrulandığı, 50 vakanın ise araştırıldığı iletildi.
Uzun aradan sonra virüs ilk kez İngiltere’de görüldü
Kemirgen hayvanlardan ya da diÄŸer hayvanlardan bulaÅŸtığı tahmin edilen virüs, 6 Mayıs’ta Ä°ngiltere’de bir kiÅŸide tespit edildi. Bu kiÅŸinin, Londra’da bir hastanede karantinada olduÄŸu, yakın zamanda Nijerya’ya gittiÄŸi ve hastalığı muhtemelen oradan kaptığı ortaya çıktı.
Ä°ngiltere SaÄŸlık GüvenliÄŸi Ajansı (UKHSA), 6 Mayıs’tan bu yana tespit edilen vaka sayısının 57’ye yükseldiÄŸini kaydetti.
UKHSA, yeni vakaların virüsün endemik olduğu bir ülkeyle herhangi bir seyahat bağlantısı bulunmadığını, bu nedenle bulaşma yoluyla bireylerin enfekte olmasının mümkün olduğunu bildirdi.
Ajans, son Maymun çiçeği virüsü vakalarının ağırlıklı olarak eşcinsel ve biseksüel bireyler arasında olduğunu, yeni vakaların daha önce teyit edilmişlerle bağlantısının bulunmadığı bilgisini paylaştı.
Afrika dışında son 2 haftada 16 ülkeye yayıldı
Ä°ngiltere’nin ardından Ä°spanya, Portekiz, Almanya, Ä°talya, Kanada, Belçika, Ä°sveç, ABD, Ä°srail, Danimarka ve Ä°skoçya, Maymun çiçeÄŸi virüsünün tespit edilen ülkeler arasında yer aldı. Böylelikle, virüs, Afrika dışında son 2 haftada 16 ülkede tespit edildi.
DSÖ, Avrupa, ABD, Kanada ve Avustralya’da 100’den fazla vakayı doÄŸruladı.
Türkiye’de virüse rastlanmadı
SaÄŸlık Bakanlığından yapılan açıklamada, Türkiye’de bugüne kadar “Maymun çiçeÄŸi” vakası görülmediÄŸi bildirildi.
Açıklamada, kamuoyunun müsterih olması gerektiği, virüsün dünyadaki seyrinin yakından takip edildiği belirtildi.
Ä°lk olarak 1958’de maymun kolonilerinde rastlanıldı
ABD Hastalık Kontrol Merkezine (CDC) göre, virüs, ilk Afrika’da 1958’de araÅŸtırma maymun kolonilerinde keÅŸfedildi. Virüse daha sonra 1970’te ilk kez Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde bir insanda rastlandı.
1970’ten bu zamana kadar Benin, Kamerun, Orta Afrika Cumhuriyeti, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Gabon, FildiÅŸi Sahili, Liberya, Nijerya, Kongo Cumhuriyeti, Sierra Leone ve Güney Sudan’ın da içinde bulunduÄŸu 11 Afrika ülkesinde belirli aralıkla bu virüs görülmekteydi. Ancak daha sonra virüse ilk kez 2003’te, ABD’de rastlanılmış, böylelikle ilk kez Afrika dışında görülmüştü.
CDC’ye göre, tespit edilen 81 vakanın, ithal edilen çayır köpekleri teması yoluyla enfekte olduÄŸu ortaya çıkmış ve hastalık ölümle sonuçlanmamıştı.
2007’de Nijerya’da Maymun çiçeÄŸi salgını etkili olurken 172 vaka görülmüş, vakaların yüzde 75’inin 21-40 yaÅŸ aralığındaki erkekler olduÄŸu tespit edilmiÅŸti.
Çiçek aşıları, virüse karşı yüzde 85’e kadar etkili
DSÖ’den yapılan açıklamada, virüsün, çiçek hastalığı ile benzerlik taşıdığı ve çiçek hastalığına karşı aşılamanın bu salgını önlemede yaklaşık yüzde 85 etkili olduÄŸu belirtildi.
Açıklamada, virüsün temas yoluyla bulaştığını ve dünya çapında da daha fazla yayılmasının beklendiğine dikkat çekildi.
Öte yandan hastalığın endemik olmadığı ülkelerde meydana gelmesi nedeniyle olağan dışı olduğu ve salgının ortaya çıkış sebebinin henüz belli olmadığı bildirildi.
Uzmanlar, virüsün yeni bir varyant olup olmadığı konusunda henüz çok az kanıt bulunduğunu, Maymun çiçeği virüsü için özel bir aşı olmadığını ancak çiçek hastalığı aşısının bir miktar koruma sağladığını aktardı.
DSÖ’nün Avrupa Bölge Direktörü Hans Kluge, yaz sezonunda insanların festivaller ve partiler için bir araya geldikçe “bulaÅŸmanın hızlanabileceÄŸi” konusunda uyardı.
Bazı uzmanlar ise virüse yakalanan kişilerin kendisini 21 gün karantina altında tutması, hamile ve 12 yaş altı çocuklarla temastan kaçınması gerektiğini söylüyor.
Çiçek hastalığı ile Maymun çiçeği arasında virüs bakımından benzerlik bulunmasının yanı sıra hastalık belirtilerinin de benzer olduğu ifade ediliyor. (AA)
