Enerji fiyatlarındaki artışa karşı ortak tutum belirleyemiyorlar

Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkeler, artan doğal gaz ve elektrik fiyatlarına karşı ne yapılması gerektiği konusunda uzlaşı sağlayamadı.

AA (Brüksel)

AB üyesi 27 ülkenin enerji bakanı, artan enerji fiyatları karşısında yapılabilecekleri görüşmek ve ortak tutum belirlemek üzere Brüksel’de bir araya geldi.

AB Dönem BaÅŸkanı Slovenya’nın Altyapı Bakanı Jernej Vrtovec, toplantı bitiminde yaptığı açıklamada, “Enerji fiyatlarındaki artışa karşı alınabilecek tedbirleri görüştük.” dedi.

AB Enerji Düzenleyicileri İşbirliÄŸi Ajansının (ACER) elektrik piyasasının iÅŸleyiÅŸi ile ilgili raporunu deÄŸerlendirdiklerini anlatan Vrtovec, “Piyasa modelimiz, son tüketiciye uygun biçimde çalışıyor. Elektrik piyasamız bu ölçüde entegre olmasaydı fiyat artışları daha yüksek olurdu.” ifadesini kullandı.

Vrtovec, uzun vadede daha düşük enerji fiyatları için elektrik piyasasının daha entegre hale getirilmesi ve enerjide bağımsızlığın sağlanması gerektiğini anlattı.

AB Komisyonu Enerjiden Sorumlu Üyesi Kadri Simson da “DoÄŸal gaz fiyatları ekimdeki zirvesinden daha aÅŸağıya inmiÅŸ olsa da halen normalden çok daha yüksek seviyede seyrediyor. Bu durumun ilkbahara kadar aynı ÅŸekilde devam etmesi bekleniyor.” diye konuÅŸtu.

AB Komisyonu’nun üye ülkelere, tüketicileri ve iÅŸletmeleri korumaya yönelik uygulanabilecek çeÅŸitli seçenekler açıkladığını anımsatan Simson, elektrik piyasasının iÅŸleyiÅŸini deÄŸerlendirmek üzere ACER’e görev verdiklerini ve bu kurumun ön raporunu kendilerine sunduÄŸunu anlattı.

Simson, ACER çalışmasının, elektik piyasalarında en ucuz enerji kaynaklarının ilk alınıp kullanılmasını içeren “mevcut fiyat modelinin halk ve iÅŸletmeler açısından en iyi seçenek” olduÄŸunu ortaya koyduÄŸunu söyledi.

Elektrik piyasalarında alternatif fiyat mekanizmalarının maliyet ve arz güvenliği açısından riskler ortaya çıkaracağını ifade eden Simson, mevcut modelin daha esnek olması, depolama kapasitesinin artırılması ve talebe hızla yanıt verebilmesi gerektiğini vurguladı.

“Spot fiyatlar, uzun dönem sözleÅŸmelerden daha ucuz”

Simson, doÄŸal gaz fiyat artışının her ülkeyi aynı ölçüde etkilemediÄŸini anımsatarak, “Uzun vadede toptan doÄŸal gaz piyasasındaki spot fiyatlar, uzun dönem sözleÅŸmelerden daha ucuzdur. Bu yıl fiyatlar konusunda bir istisna yaÅŸandığını not etmek gerekiyor.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.

AB ülkelerinin gruplaşması

AB ülkeleri arasında enerji tartışmalarında çeşitli gruplaşmalar dikkati çekiyor.

Mevcut sistemde AB’deki toptan elektrik fiyatı, toplam elektrik talebini karşılamak için ihtiyaç duyulan son üretici tarafından ve genellikle doÄŸal gaz santrallerince belirleniyor.

Başını Fransa, İspanya ve İtalya’nın çektiÄŸi bir grup ülke, AB doÄŸal gaz ve elektrik piyasalarının reform edilmesi ve elektrik üretimindeki kaynak fiyatlarının ayrıştırılması gerektiÄŸini savunuyor.

Almanya, Avusturya, Danimarka, Estonya, Finlandiya, İrlanda, Lüksemburg, Letonya ve Hollanda artan enerji fiyatlarına karşı AB elektrik piyasasının revize edilmesine karşı çıkıyor.

Enerji fiyatlarının gelecek yıl ortalama seviyelere dönmesinin bekleyen bu ülkeler, AB gaz ve elektrik piyasalarının uzun yıllarda ve kademeli biçimde inşa edildiği, enerji piyasalarının tasarımına müdahalenin çok dikkatli düşünülmesi gerektiğini düşünüyor.

Buna ilave olarak başını yine Fransa’nın çektiÄŸi 10 civarında ülke, enerji arz güvenliÄŸinde nükleer santrallerin önemini vurguluyor. Bu ülkeler, nükleer enerji santrallerinin AB sürdürülebilir ve yeÅŸil finansal yatırım sınıflandırmasında yer almasını talep ediyor.

Polonya ve Macaristan gibi bazı ülkeler de enerji fiyatlarındaki yükseliÅŸten AB’nin iklim dostu dönüşümünü saÄŸlamayı hedefleyen YeÅŸil Mutabakat’la ilgili politikalarını sorumlu tutuyor.

Ayrıca başta İspanya olmak üzere bazı AB ülkeleri, ortak sözleşmelerle doğal gaz satın almasını ve bir stratejik doğal gaz rezervi kurulmasını talep ediyor.

Avrupa’da özellikle sonbahardan beri doÄŸal gaz ve elektrik gibi enerji ürünleri fiyatları hızla yükseliyor. Bu durum, kış aylarında yüksek faturalarla karşılaÅŸan tüketicileri rahatsız ediyor.

Foto: renateko – pixabay