Türkiye’de gümrük beyannamesi kontrolleri ve tarife süreçlerine yönelik yapay zeka destekli bir sistem geliÅŸtirilmesi, gümrük ve lojistik süreçlerinin blokzincir ve yapay zeka gibi yenilikçi teknolojilerle güçlendirilmesi planlanıyor.
2026 Yılı CumhurbaÅŸkanlığı Yıllık Programı’ndan derlenen bilgiye göre, ihracatın artırılması, toplum ve çevrenin korunması, kaçakçılıkla etkin mücadele edilmesi amacıyla gelecek yıl da uluslararası standartlara uyumlu gümrük politikalarının uygulanmasına devam edilecek.
Şeffaflığın artırılması, bürokrasinin ve maliyetlerin azaltılması, böylelikle gümrük süreçlerinin hızlandırılması için çalışmalar yürütülecek.
AA’da yer alan habere göre, Bu doğrultuda gelecek yıl da gümrük alanında ikili, bölgesel ve çok taraflı ticari ve ekonomik ilişkiler ve işbirliklerinin geliştirilmesi hedefleniyor.
Kara gümrük kapılarından 8 ayda 6,8 milyon araç geçti
Güvenilir firmalara gümrük iÅŸlemlerinde kolaylık saÄŸlayan yetkilendirilmiÅŸ yükümlü uygulaması kapsamında yetki verilen firma sayısı bu yılın eylül ayı itibarıyla 788’e ulaÅŸtı. Yerinde gümrükleme yetkisine sahip firma sayısı da bu dönemde ihracatta 71, ithalatta ise 18 oldu.
Yılın 8 ayında kara gümrük kapılarında 6 milyon 836 bin 927 araç giriÅŸ-çıkışı gerçekleÅŸirken bu dönemde giriÅŸ ve çıkış yapan yolcu sayısı 21 milyon 459 bin 109 olarak belirlendi. Aynı dönemde en çok yolcu 5 milyon 233 bin 685 kiÅŸiyle Kapıkule Gümrük Kapısı’ndan geçti.
Modernizasyon çalışmaları devam ediyor
Ticaret Bakanlığı bünyesinde 19 gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüğü faaliyet gösterirken ülkede 160’ı faal, 15’i ise faal olmayan 175 gümrük müdürlüğü bulunuyor. Gerekli görülen hizmet binaları ve gümrük kapılarında modernizasyon çalışmaları da sürdürülüyor.
Ayrıca yasa dışı ticareti önlemek ve dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla yeni nesil teknolojilerin yerli ve milli imkanlarla üretilmesini saÄŸlayan Milli Araç ve Konteyner Tarama (MÄ°LTAR) Projesi’nin üçüncü faz çalışmalarına devam ediliyor.
Gümrük BirliÄŸi’nin güncellenmesi amacıyla Avrupa BirliÄŸi kurumları ve üye ülkeler nezdinde ticari sorunların ele alınması ve yeni alanlarda iÅŸbirliÄŸinin derinleÅŸtirilmesine yönelik çalışmalar gelecek yıl da sürdürülecek. Ä°thalat, ihracat ve transite iliÅŸkin gümrük ve dış ticaret iÅŸlemlerinde düzenlenen belgelerin sadeleÅŸtirilmesi saÄŸlanacak.
Kağıtsız gümrük uygulamaları geçiş çalışmaları sürecek
Gümrükte Kullanılan Belgelerin Dijitale Dönüşümü Projesi’yle ihracat ve antrepo iÅŸlemlerinde kağıtsız uygulamaların kapsamı geniÅŸletilecek. Kağıtsız gümrük uygulamalarının ithalat iÅŸlemlerinde de kullanılmasına yönelik çalışmalar yapılacak.
Gümrük müdürlüklerince yürütülen beyanname kontrol süreçlerinin iyileştirilmesi ve eşyanın tarife, kıymet ve vergilendirilmesine yönelik idarece yapılan tespitlerdeki doğruluk oranının artırılması amacıyla yapay zeka destekli bir sistem geliştirilecek.
Bilgisayarlı Gümrük Etkinlikleri (BİLGE) Sistemi ve diğer elektronik gümrük uygulamaları üzerinden yürütülen gümrük ve lojistik süreçleri, blokzincir, yapay zeka gibi yenilikçi teknolojiler kullanılarak geliştirilecek.
Gümrük hizmetleri yeşil ve dijital dönüşümle uygun bir yapıya kavuşturulacak. Geleneksel modellerle kurgulanan dış ticaret ve gümrük mevzuatı, ikiz dönüşüme uyum doğrultusunda e-ihracatın gereklilikleri de dikkate alınarak revize edilecek.
Basitleştirilmiş gümrük beyanında karekod uygulaması
Küresel e-ticaret pazarında ihracatçılara rekabet gücü saÄŸlamak ve Ä°stanbul’u uluslararası kargo aktarma merkezi yapmak amacıyla Türkiye’de “sipariÅŸ karşılama merkezleri” kurulmasına yönelik mevzuat ve bilgi teknolojileri altyapısı oluÅŸturulacak.
İhracatın tüm gümrük ve lojistik süreçlerinin blokzincir altyapısı kullanılarak tek bir ekrandan yönetilip izlenebilmesi amacıyla İhracat Zinciri Projesi devreye alınacak.
MİLTAR kapsamındaki teknolojilerin gümrük kapılarında çeşitlendirilmesine ve yaygınlaştırılmasına devam edilecek.
e-İhracat süreci başta olmak üzere basitleştirilmiş gümrük beyanı sürecinde karekod uygulamasıyla ilgili çalışmalar yürütülecek.
