Çip üreticisi ABD’li Intel, DoÄŸu Almanya’daki Magdeburg kentinde yarı iletken üretim tesislerinin inÅŸaatını ertelediÄŸini duyurdu.
Intel Ãœst Yöneticisi (CEO) Pat Gelsinger, çalışanlarına gönderdiÄŸi bir notta, Magdeburg’daki 30 milyar euroluk çip fabrikasının inÅŸaatının baÅŸlamasının erteleneceÄŸini ve beklenen talebe baÄŸlı olarak inÅŸaatta yaklaşık iki yıllık bir gecikme olacağını belirtti.
Almanya BaÅŸbakanı Olaf Scholz, konuya iliÅŸkin X hesabından yaptığı paylaşımda, ABD’li ÅŸirketin çip sektöründeki mevcut durum nedeniyle yatırımlarını yeniden yönlendirmek için söz konusu ertelemeyi yaptığını belirterek, Intel’in Almanya’nın doÄŸusunda fabrika kurma planına baÄŸlı olduÄŸunu ifade etti.
Intel’in Almanya’daki projeyi iki yıl erteleme kararının ÅŸirketin projeye baÄŸlı kalma niyetini de içeren bir karar olduÄŸunu aktaran Scholz, “Son aylarda bir dizi yarı iletken üreticisi Almanya’da önemli yatırım kararları aldı. Toplamda mikroelektronik alanında 30’dan fazla yatırım projesi devam ediyor.” dedi.
Scholz, “Yarı iletken endüstrisinin bu çok deÄŸiÅŸken iÅŸ kolunda, Almanya’da zaten yüksek olan kapasitelerin daha da geniÅŸlemesini saÄŸlamaya yardımcı olmak için bu fırsatı deÄŸerlendirmemiz bizim için önemli.” ifadelerini kullandı.
Intel 2023’te, yarı iletkenlerin AR-GE ve imalatı konusunda Avrupa BirliÄŸi (AB) sınırları içinde 80 milyar euroluk yatırım planının bir parçası olarak, DoÄŸu Almanya’daki Magdeburg kentinde yarı iletken üretim tesisleri için 30 milyar euroluk yatırım yapacağını açıklamıştı.
Intel, Magdeburg’da planladığı üretim tesisi için Alman hükümeti ile 10 milyar euro teÅŸvik için bir niyet mektubu imzalamıştı. AB Komisyonu’nun bu konudaki onayı beklenirken, fabrika için temel atma töreni bu yıl için planlanmıştı.
Almanya’daki yeni tesislerin Avrupa Komisyonu’nun Alman hükümetinin teÅŸvik paketini onaylamasından 4-5 yıl sonra faaliyete geçmesi bekleniyordu.
Fabrikanın inşaatında 7 bin, fabrika tamamlandığında ise 3 bin kişiye istihdam sağlanacaktı.
Intel, Magdeburg fabrikasına başlangıçta 17 milyar euro yatırım yapmayı planlıyordu fakat bu miktarın 30 milyar euro ile neredeyse iki katına çıkmıştı.
Åžirket, Eylül 2021’de, gelecek 10 yıl içinde Avrupa’ya 80 milyar euroya kadar yatırım yapabileceÄŸini duyurmuÅŸtu.
Öte yandan, Avrupa BirliÄŸi’nin (AB) hedefinin, 2030’a kadar Avrupa’nın küresel çip üretimindeki payını ikiye katlayarak yüzde 20’ye çıkarmak olarak açıklanmıştı.
Åžirketleri çekmek için 40 milyar eurodan fazla sübvansiyon saÄŸlanıyor. AB, ABD ve Asya’dan çip tedarikine olan bağımlılığını azaltmaya çalışıyor.
Koalisyon ortakları Intel teşviklerini tartışıyor
Intel’in fabrika inÅŸaatının ertelemesinin ardından Sosyal Demokrat Parti (SPD), YeÅŸiller Partisi ve Hür Demokrat Parti’nin (FDP) oluÅŸturduÄŸu Alman koalisyon hükümetinde, Intel için planlanan milyarlarca euroluk teÅŸvikin ÅŸimdi bütçede nasıl kullanılabileceÄŸi konusunda tartışma baÅŸladı.
2025 bütçesinde öngörülen harcama ve gelir arasındaki 12 milyar euroluk açığı kapatma mücadelesi veren Alman hükümeti, ÅŸimdi Intel’e ayrılan milyarlarca euroyu ne yapılacağını tartışıyor.
FDP’li Maliye Bakanı Christian Lindner, konuya iliÅŸkin X hesabından yaptığı paylaşımda, “Intel için gerekli olmayan tüm fonlar, açık mali sorunları azaltmak için federal bütçede ayrılmalıdır. BaÅŸka türlüsü sorumlu bir politika olmaz.” ifadelerini kullandı.
Almanya Ekonomi Bakanı ve BaÅŸbakan Yardımcısı Robert Habeck ise Lindner’e karşı çıkarak, Alman hükümetin, fonların “mantıklı ve dikkatli bir ÅŸekilde nasıl kullanılacağını ve ülkenin iyiliÄŸi için nasıl kullanılacağını” deÄŸerlendireceÄŸini belirtti.
Ekonomi Bakanlığı ise paranın Ä°klim ve Dönüşüm Fonu’na (Ktf) ayrıldığını ve ana bütçe için kullanılamayacağını açıkladı.
Bu fon Habeck’in mensubu olduÄŸu YeÅŸiller için özellikle önemli olan çok sayıda iklim projesini finanse etmek için kullanılıyor.
Anayasa Mahkemesinin, Kasım 2023’te Alman hükümetin Kovid-19 salgını döneminden kalma 60 milyar euroluk kullanılmamış krediyi bir iklim fonuna aktarma kararının anayasaya aykırı olduÄŸuna hükmetmesinin ardından Alman hükümetinde tartışmalar yaÅŸanmış ve 2024 bütçesinde tasarrufa gitmek zorunda kalmıştı.
