Berlin Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Åžahin Albayrak, yapay zeka sistemleriyle donatılan ve ilk önce Almanya’nın baÅŸkenti Berlin’de toplu taşımada kullanılacak “otonom otobüsü” tanıtıyor.
AA (Berlin)
Dünyada “dijital dönüşüm çarkı” çok hızlı dönerken, yapay zeka da bu dönüşümü hızlandırıyor.
Yapay zekaya dayalı teknolojilerin sunacağı fırsatları kaçırmak istemeyen ülkeler de baÅŸta ulaşım olmak üzere daha fazla “özellikli” ve “akıllı” olarak insanlara hizmet vermek için insansız hava ve kara araçlarına yoÄŸunlaşıyor.
Yapay zekanın yardımıyla otonom sürüşte en üst seviyede yarışan üç ülke dikkati çekiyor. Bu ülkeler, dünyanın en büyük ekonomisine sahip ABD, Çin ve Almanya olarak sıralanıyor.
Elektrikli otomobillere ilginin oldukça arttığı bu dönemde birçok ülke sahip oldukları yapay zeka teknolojileri ile sürücüsüz otomobiller üretmek için yarış halinde bulunuyor.
Almanya’da yapay zeka konusunda çalışmalar yapan Berlin Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Åžahin Albayrak da “BeIntelli” adlı projeyle ülkede otonom sürüş için dijital altyapıyla donatılan “ilk ulaşım otobüsünü” tanıttı.
Albayrak, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Berlin Teknik Üniversitesi ve IAV GmbH ile geliÅŸtirdiÄŸi “BeIntelli” projesine iliÅŸkin bilgi vererek, Mayıs 2024’e kadar Berlin’de otonom araçlarla akıllı trafik sistemlerini hayata geçirmeyi hedeflediÄŸini söyledi.
Albayrak, Lion’s City E modelini temel alan otobüsün proje ortakları Berlin TU Üniversitesi kapsamında hizmet veren DAI-Lab ve GT-ARC tarafından geliÅŸtirilen ve Somut Yapay Zeka ve DijitalleÅŸme Merkezi tarafından desteklenen bir Otomatik Sürüş Sistemi (ADS) ile donatıldığını belirtti.
Almanya’da otonom sürüş için donatılan ilk toplu taşıma otobüsü ile yapay zeka otonomu halk için hayata geçirdiÄŸini aktaran Albayrak, “İnsanların yapay zekaya olan güvenlerini arttırmak istiyoruz.” dedi.
Albayrak, 12 metre uzunluğunda ve 32 koltuklu otobüsün, büyük interaktif ekranlarla çevrenin algılanışını gösterdiğini ve aynı zamanda yolculara sürüş kararlarının hangi temelde alındığını açıkladığını anlattı.
Otobüsün Mayıs 2024’e kadar deneme süresince sürüş becerilerini ve teknolojilerini yolculara görsel olarak açıklamak için ekranlar içeren dijitalleÅŸtirilmiÅŸ bir merkez olarak hizmet vereceÄŸini belirten Albayrak, “Bunun en büyük özelliÄŸi ortamı çok iyi ÅŸekilde algılıyor, tahmin ediyor, nasıl deÄŸiÅŸeceÄŸini ve planlıyor. Bunun ikinci özelliÄŸi ise insanlara davranışlarını açıklayabiliyor.” diye konuÅŸtu.
“Amacımız yapay zekaya güveni artırmak”
Amaçlarının insanların yapay zeka sistemlerine güveninin artmasını saÄŸlamak olduÄŸunu vurgulayan Albayrak, “ÖrneÄŸin, otobüs yavaÅŸ gidiyorsa bunu ekranda açıklasın istiyoruz. Bu otobüs tamamen dijitalleÅŸtirilmiÅŸ, kameralar, radarlar ile ortamı insan gibi iyi ÅŸekilde algılıyor. Sesi de algılıyor.” dedi.
Albayrak, otomotiv sektörünün ve ulaşım altyapısının Almanya için çok önemli olduÄŸunu anlatarak, “dijitalleÅŸmenin” artık durdurulamayan bir durum olduÄŸunu ve “çığ” gibi büyüdüğüne iÅŸaret etti.
Dijital parça ve sistemleri yapay zekayla donatmanın bundan sonra çok önemli olacağını dile getiren Albayrak, şöyle devam etti:
“Yapay zeka bizim ihyacımız doÄŸrultusunda bize çok akıllı çözümler saÄŸlayacak. ÖrneÄŸin, araba bizim için sabah ofisimize dönüşecek ve tamamen akıllı sistemlerle olacak. Yapay zeka tabanlı ChapGPT bir cevap getiriyor. Bunun yanında insan gibi davranış sergiliyor, sohbet ediyoruz. Amaç bundan sonra sohbet edilebilir sistemler oluÅŸturmak.”
“Türk mühendislerle çalıştık”
Åžahin Albayrak, projede otonom otobüsün geliÅŸtirilmesi için Türkiye’den ÅŸirketlerle ve Türk mühendislerle çalıştıklarını da belirtti.
Yapay zeka ile gelecek 5 yılda otomotiv sektöründe çaÄŸ atlanacağına iÅŸaret eden Albayrak, “Gelecek 5 yıl içinde artık araçlarımızda yakıt motorları kalkacak, daha çevre dostu olacak. Araçlarımızda çok fazla dijital parçalar olacak ve arabalarımız çok akıllı olacak. Hangi arabalarda öncelik olur dersek, normal arabalar daha hızlı olur ama otobüslerde de bu dönüşüm hızlanır. 5 sene içinde otobüsler de sürücüsüz gitme kabiliyetinde olacak, önce direksiyonu olsa bile insanlar direksiyon kullanmaktan vazgeçecekler diye düşünüyorum.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.
Almanya’nın yapay zekanın öneminin farkına erken vardığını ifade eden Albayrak, “Almanların tavrını beÄŸeniyorum. Almanlar bütün dünyadan en akıllı insanları buraya çekmek istiyor. Irk, din dikkate almıyor. Hatta ÅŸimdi ‘3 yıl sonra vatandaÅŸlık vereceÄŸim’ diyor. Almanya dünyada otomotiv devi, en büyük otomotiv ülkesi. Biz bu konuda liderliÄŸimizi korumak istiyoruz. Bu konuda inandığımız ÅŸey yapay zeka.” diye konuÅŸtu.
Åžahin Albayrak, “Bütün ülkelere önerim iyi hocaları alsınlar, iyi öğrencileri ellerinde tutsunlar, tüm dünyada iyi isimleri kendi taraflarına çeksinler. Birkaç sene sonra bazı ülkeler çok kabiliyetli olacak, bazıları olamayacak.” ifadelerini kullandı.
Her yıl Türkiye’den 20-30 üstün kabiliyetli öğrenciye yanında staj imkanı saÄŸladığını anlatan Albayrak, sözlerini şöyle tamamladı:
“Bu çocukları burada bir projenin içine koyuyorum, çocukların yapay zeka ilgisi artsın. Benim gençlere tavsiyem çok çalışkan olmaları, geldikleri pozisyonla yetinmemeleri, disiplinli olmaları ve sorgulamaları. İsteriz ki ülkemiz de (Türkiye’de) bu konuda ilerlesin. Fakat bu kadar hızlı ilerleyemiyoruz. Çok insan beyni kaybediyoruz ve bunları kaybetmemeliyiz. Ben burada kalarak ülkeme (Türkiye’ye) daha fazla yardımcı olacağıma inanıyorum.”











