Ä°sviçre Buzul Ä°zleme Ağı Direktörü Huss, Avrupa ve Ä°sviçre’de etkili olan ve haziran için rekor olarak kayıtlara geçen sıcak hava dalgasının Alpler’de benzeri görülmemiÅŸ buzul erimesine neden olduÄŸunu belirtti.
Ä°sviçre Buzul Ä°zleme Ağı (GLAMOS) Direktörü Matthias Huss, Ä°sviçre’de etkili olan sıcak hava dalgası ve Alpler’deki buzulların erimelerine iliÅŸkin AA muhabirinin sorularını yanıtladı.
Avrupa’da çok yoÄŸun bir sıcak hava dalgasının yaÅŸandığını belirten Huss, “Uzun vadeli birçok rekor kırıldı ve dahası son derece uzun sürüyor. Bilim, bu kadar yoÄŸun ve uzun süreli sıcak hava dalgalarının yaÅŸanmasını yalnızca insan kaynaklı iklim deÄŸiÅŸikliÄŸinin mümkün kıldığını açıkça gösteriyor. Gelecekteki senaryolar da bu hava türünün daha sık görüleceÄŸini gösteriyor.” diye konuÅŸtu.
Huss, böyle bir sıcak hava dalgasının temmuz veya ağustosta beklendiğini ancak bu yıl biraz erken başladığını kaydetti.
“Normalde temmuz ve aÄŸustos aylarının Avrupa’da en sıcak aylar olduÄŸunu söylerdik ancak son yıllarda sıcak dönemlerin haziran hatta mayısta baÅŸladığını daha da fazla gördük. Yani bu sıcak yaz döneminin bir uzamasını görüyoruz.” diyen Huss, bu uzun sıcak dönemlerin olumsuz etkilerinin artarak devam ettiÄŸini söyledi.
Huss, sıcak hava dalgalarının tamamen yeni bir olgu olmadığına iÅŸaret ederek “GeçmiÅŸte de sıcak hava dalgaları yaÅŸadık ancak iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi her ÅŸeyi yeni bir seviyeye taşıyor.” diye konuÅŸtu.
Ortalama sıcaklıkların daha yüksek seviyelerde seyrettiğini ve yeni rekorların kaydedildiği sıcak hava dalgalarının yaşandığını vurgulayan Huss, iklim değişikliğinin yanı sıra güneşin yer yüzeyine daha doğrudan etki etmesi ve ısınmaya katkıda bulunması gibi faktörlerin yüksek sıcaklıklara neden olduğunun altını çizdi.
Sıcaklıklar nedeniyle Ä°sviçre Alpleri’ndeki buzulların daha hızlı eridiÄŸini söyleyen Huss, buzulların donmuÅŸ kar ve buzdan oluÅŸtuÄŸuna ve sıcak olduÄŸunda daha hızlı eridiklerine dikkati çekti.
Huss, “Åžu anda Alpler’de benzeri görülmemiÅŸ erime oranları görüyoruz. Son günlerde buzulların olduÄŸu bölgedeyim ve buzun kalınlığının ne kadar hızlı azaldığını görmek gerçekten etkileyici. Sadece Ä°sviçre’deki buzullar bile, buz ve kar kaybıyla gece gündüz her altı saniyede bir olimpik yüzme havuzunu dolduruyor.” diye konuÅŸtu.
“(Alpler’de) Åžu anda sürdürülemez kütle kaybının baÅŸladığı bir durumdayız”
Ä°sviçre Alpleri’ndeki buzulların, yaÅŸanacak son sıcak hava dalgasından önce dahi çok kötü durumda olduÄŸunu belirten Huss, kar yağışının az olduÄŸu bir kış mevsimi geçirdiklerini kaydetti.
Huss, “Mayısta ilk sıcak hava dalgasını yaÅŸadık. Åžimdi bu sıcak hava dalgası, zaten kötü olan bir durumun üzerine geliyor. Åžu anda sürdürülemez kütle kaybının baÅŸladığı bir durumdayız. Bu durum, mevsim için gerçekten erken. Bugünden itibaren yaz sonuna, yani eylül sonuna kadar geçen her gün, yüzyıllar veya on yıllar önce oluÅŸmuÅŸ buzulları sonsuza dek yok edecek.” ifadelerini kullandı.
Alpler’deki buzul kaybının gerçek anlamda endiÅŸe verici bir durum olduÄŸunu vurgulayan Huss, aşırı buzul kayıplarının yaÅŸanacağı bir yıl daha beklendiÄŸini vurguladı.
Huss, ellerinde ne kadar buzulun kaybedileceğine dair veri olmadığını dile getirdi.
“Avrupa’da küresel ortalamadan daha güçlü bir ısınma var”
Alpler’deki buzul kayıplarına dair uzun vadeli senaryoları deÄŸiÅŸtirmediklerini söyleyen Huss, uygulanan mevcut politikalarla, küresel düzeyde 2,7 derecelik bir ısınma beklendiÄŸini ve bunun Avrupa’da daha fazla olacağını belirtti.
Huss, “Avrupa’da küresel ortalamadan daha güçlü bir ısınma var. Bu, gerçekten de tüm Alp buzullarının (2100’e kadar) yüzde 90’ının kaybına yol açacak ve bu durum devam ediyor. Ancak küresel çapta koordineli bir çabayla 2050’ye kadar karbondioksit emisyonlarını sıfıra indirmeyi baÅŸarabilirsek Alpler’deki buzulların yaklaşık yüzde 25’ini kurtarabiliriz.” ifadelerini kullandı.
Huss, Alpler’deki buzul erimeleri ve daha az kar yağışının Ä°sviçre gibi ülkelerde kayak gibi kış sporlarını da etkileyeceÄŸini vurgulayarak, ileride kayak yapmanın belki imkansız olmayacağının ancak sadece daha yüksek rakımlı bölgelerdeki kayak merkezlerinin açık kalabileceÄŸinin altını çizdi.
Foto: YZ
